عباس مهرپویا

عباس مهرپویا

|ایرانی
date of birth : ?/?/1306 | date of death : 1371/3/4
متولد 6 تیر 1306، تهران، خواننده، نوازنده. وی اولین کسی بود که گیتار برقی را وارد ایران کرد و همزمان به نواختن آن پرداخت.

تاريخ تولد، محل تولد، هنگام تولد:

در ششم تیر سال 1306 در تهران به دنیا آمد.

پدر: -
مادر:-
برادر: -
خواهر:-
همسر:- فهیمه ملک
فرزندان:عباس

شهرت ، كنيه و لقب:

در میان توده عوام به عباس گاو صدا معروف بود.

مشخصات فردی:

علاقه خاصی به جهانگردی و مسافرت به آسیای دور و نقاط ناشناخته جهان و هنر جهانی داشت.

دوران زندگي:

ابتدا در یک سینما مامور کنترل بلیط بود.

فعالیت هنری:

زندگی هنری اش را با تئاتر آغاز کرد و در نمایش‌های معروف دهه ۲۰ و ۳۰ مانند فردوسی تفکری و جامعه باربد بازی می کرد.
کار نوازندگی با عود را زیر نظر استادی عرب تبار آموخت . ضمن نواختن ساز، هنگام اجرای نمایش ها به اجرا می پرداخت. از همین رو بود که توسط تعدادی از دوستانش در جامعه باربد به سینمای آن روز دعوت شد.

جدال شیطان:

پس از فیلم دزد عشق، توسط حسین مدنی که از نخستین فیلمسازان تاریخ سینمای ایران بود، دعوت شد تا برای اولین فیلم سینمایی اش که جدال شیطان نام داشت، موسیقی بسازد و خود اجرا کند.
گیتار را زیر نظر استاد اسپانیایی خود اروین موره فرا گرفت. نخستین کار جدی ‌اش در این زمینه اجرای قطعه‌ای به نام کلبه سرخ ‌پوستان با گیتار الکترونیکی در انجمن هنری تهران در سال ۱۳۳۶ بود.

مرگ قو:

مرگ قو؛اولین کار هنری اش در زمینه موسیقی با کلام است که با شعر زیبا و پر احساس دکتر حمیدی با سبکی کاملا نو و پر از احساس اجرا شد و با استقبال بی سابقه ای روبرو گردید.
مرگ قو تولدی دیگر برای مهرپویا و صدای اصیل این هنرمند به همراه داشت. با این سبک راهی جدید و شیوه ای نو نشان داد که همچنان تا به امروز خاطره انگیز و زیبا است.

مسافرتها:

از خصوصیاتش، جهانگردی و مسافرت به نقاط دور افتاده و ناشناخته جهان و کنجکاوی در مورد هنر دنیا بود.این هنرمند در جهت خدمت به مردم و کشورش از سال 1342 سفرهایش را به منظور جمع آوری اطلاعات جدید و جامع در زمینه های مختلف آغاز نمود. ره آورد این سفر ها، آشنایی و شناخت فرهنگ و هنرهای گوناگون به خصوص آشنایی با سبکهای موسیقی سنتی و ادغام این سبکها با موسیقی ایرانی است. از بزر‌گترین دستاوردهای سفرهایش، سفر به هندوستان در سال ۱۳۴۷ بود. در این سفر ساز سیتار را از محمود میرزا، با راهنمایی موسیقیدان هندی راوی شانکار آموخت، و این ساز را که اساسا سازی ایرانی بوده و حدود ۴۰۰ سال پیش از او توسط امیر خسرو دهلوی به هندوستان برده شده بود (و بعدا از موسیقی ایرانی خارج)، دوباره وارد موسیقی ایران کرد.

قایقرانان:

آهنگ قایقرانان در همین سالها با الهام از این مسافرتها خلق گردید که با کلام موزون پرویز وکیلی، با سبکی نو ساخته شد. ریتم این موسیقی با صدای طبیعی پارو قایقرانان و موج دریا تنظیم شده است.

کوکتل موسیقی:

این هنرمند با توجه به علایق خاص خود به هنر، هر چند گاه با وسواس و دقت نظری خاص با الهام از زیباییهای طبیعت، کاری نو ارایه داد. مهر پویا برای خود سبکی به وجود آورد و به همان سبک ادامه داد تا آنکه در اوایل دهه50 تغییری در کارهایش به وجود آورد.
او با شناسایی موسیقی و ساز کشورهای جهان، آمیزشی از این اصوات را به نام کوکتل موسیقی بوجود آورد.
عمدتا، اروین موره در تنظیم آهنگها برای ارکستر به او کمک می نمود. به هر حال این موسیقی جدید که در آغاز، شنونده با نوعی احتیاط به آن گوش می داد، رخنه ای عجیب در میان مردم نمود و اکنون نیز جای خود را در میان شنوندگان موسیقی حفظ نموده.
از آخرین کارهایش می توان به اجرای سیتار قطعه موسیقی فیلم بای سیکل ران ساخته مجید انتظانی اشاره نمود.
در همین دهه به کار آموزش موسیقی به سبک خود و تدریس سازهای ارگ و عود و سیتار و گیتار در ایران پرداخت.

ورود گیتار برقی به ایران:

وی اولین کسی بود که گیتار برقی را وارد ایران کرد و همزمان به نواختن آن پرداخت.

اجرای ترانه:

او با همکاری ترانه‌ سرایانی همچون پرویز وکیلی، تورج نگهبان و داریوش روشن به اجرای ترانه‌هایی پرداخت. مهرپویا با آوایی اندوهناک می‌خواند و نغمه‌های غمناک سازش را همراهی می کرد؛ گویی درد هزاران سال تنهایی و بی کسی را روایت می‌کرد.

هنرهای دستی :

وی علاوه بر موسیقی از سالهای نوجوانی به هنرهای دستی و دکوراسیون بسیار علاقه‌مند و همواره درپی خلق و ساخت کارهای نو و تازه بود. اولین نمایش خلاقیتش را در ساخت کلبه سرخ پوستان بومی آمریکا در تهران در معرض دید همگان گذاشت، که درآن سالها با استقبال ویژه ای روبرو شد. در همین راستا بعد ها کلبه ژاپنی را که نشانگر فرهنگ سرزمین کشور آفتاب تابان (اصطلاحی که در آن سالها برای کشور ژاپن عنوان می شد) بود، را به نمایش گذاشت و از طرف سفارتخانه مربوطه مورد تحسین و تشویق قرارگرفت.
اولین کارهای دستی اش را با سنگ های رودخانه و با تزیین آنها بر روی گلدانها و ظروف شروع کرد، او برای این کار ساعت های اولیه طلوع خورشید، به کنار رودخانه ها می رفت و سنگ ها را در اندازه های مختلف جمع آوری کرده و به کارگاه کوچکی که درمنزل داشت منتقل می کرد، و با چسباندن آنها به گلدانها و ظروف سفالین کارهای زیبایی خلق می کرد، در همین زمینه یک سری کارهای دستی با چوب درختان انگور بوجود آورد.
مهرپویا بعدها برای کارها و هنرهای دستی خود، کارگاه بزرگتری تشکیل داد و کار با چوب و فلز را با هماهنگی زیبایی همراه ساخت و کارهای دستی خود را با آرم (Mehrpouya) در بازار صنایع دستی وارد کرد.
از دیگر کارهایش در این زمینه میتوان به نمایش شوی لباس و کیف و کفش که با بهره گیری از برگ های زرد و قرمز پاییزی درختان بود اشاره کرد.

گالری مهرپویا:

مهرپویا درسالهای دهه ۵۰ با همکاری همسرش نمایشگاهی از صدف و چوب های دریایی و بطور کلی از پس آوردهای امواج دریا، ترتیب داد که شروع این نمایشگاه با افتتاح گالری مهرپویا در سال ۱۳۵۵ و با حضورجمع کثیری از هنرمندان و صاحب نظران همراه بود، همچنین مجلات آن روز تهران هر کدام صفحاتی را به کارهای این نمایشگاه اختصاص داده بودند، او درِ این نمایشگاه را به روی عموم باز گذاشت، و تا سالهای بعداز انقلاب هم بازدید از این مجموعه و گالری مهرپویا به صورت رایگان ادامه داشت.
مهرپویا به عنوان دکوراتوری موفق، در طراحی، تزیین و دکوراسیون داخلی بسیاری از مکانها و جشن های مطرح در زمان خود همکاری داشت. فضاهایی در تهران موجود است که یادگار طراحی و هنر اوست.

زندگی شخصی:

مهرپویا در آبان ۱۳۵۷ با هنرجوی کلاس گیتارش؛ خانم فهیمه ملک ازدواج کرد و در سال 1360 صاحب فرزند پسری با نام خودش عباس شد.

آثار :

  • ۱۳۲۶: کلبه سرخ ‌پوستان
  • ترانه مرگ قو (شعر: دکتر حمیدی شیرازی)
  • ترانه قایقرانان (شعر: پرویز وکیلی)
  • موسیقی برای فیلم: جدال شیطان
  • موسیقی متن برای فیلم: دزد عشق
  • ترانه قبیله لیلی (شعر: پرویز وکیلی)
  • ترانه بستر ننگین رقیب (اثر مشترک با شهیار قنبری)
  • ترانه غروب خزان
  • ترانه جام چشم
  • ترانه آه
  • ترانه خال سیاه (شعر: تورج نگهبان)
  • آلبوم قبیله لیلی
  • آلبوم مرگ قو

تاريخ فوت، محل فوت، هنگام فوت، محل دفن:

در 4 خرداد سال ۱۳۷۱ بر اثر ابتلا به سرطان درگذشت و در امامزاده طاهر کرج به خاک سپرده شد.

منابع:
ویکی پدیا
http://www.iransong.com
http://www.toppatogh.com
http://doholchi.com